Wat houdt de zorgverzekeringswet in?

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) ziet toe op de uitvoering van de Zorgverzekeringswet door de zorgverzekeraars. In de Zorgverzekeringswet zijn de voormalige particuliere verzekering en de Ziekenfondswet opgegaan. Deze wet is per 1 januari 2006 van kracht en onderdeel van het nieuwe zorgstelsel. In de Zorgverzekeringswet is geregeld dat iedereen die in Nederland woont en/of loonbelasting betaalt, verplicht een basisverzekering moet afsluiten.

Het nieuwe zorgstelsel, en daarmee de Zorgverzekeringswet, heeft tot doel de marktwerking in de zorg te bevorderen. In het nieuwe stelsel krijgen consumenten, zorgaanbieders en zorgverzekeraars meer ruimte om eigen keuzes te maken en hebben ze meer (eigen) verantwoordelijkheid.

De zorgverzekeringswet is een private verzekering waarbij de zorgverzekeraars een aantal publieke randvoorwaarden in acht moeten nemen. De NZa controleert of de zorgverzekeraars zich houden aan deze randvoorwaarden, zoals:
1. Acceptatieplicht
Zorgverzekeraars moeten ingezetenen accepteren voor de basisverzekering.
2. Zorgplicht
Zorgverzekeraars moeten de zorg leveren die wettelijk in de basisverzekering is geregeld.
3. Verbod op premiedifferentiatie
Verzekeraars mogen geen verschillende premies vragen op grond van ‘gezondheidskenmerken’.
4. Transparante informatie/prestatie-informatie
Op basis van de informatie van zorgverzekeraars moet de consument een goede afweging kunnen maken voor een product.
5. Risicoverevening
Sommige verzekerden kosten de zorgverzekeraar bovengemiddeld veel geld. In een zogenoemd herverdelingsmechanisme tussen zorgverzekeraars wordt de risicoselectie op grond van ‘gezondheidskenmerken van verzekerden’ zoveel mogelijk voorkomen. De hoge kosten worden in het mechanisme naar evenredigheid gedragen.